De tuin wacht niet

Deze blog liet even op zich wachten. Niet omdat er niets te vertellen viel, integendeel. De afgelopen maanden waren zo gevuld dat de dagen voorbij leken te vliegen. Naast alle drukte op de boerderij werken we natuurlijk ook nog buitenshuis. Door de ziekte van een collega heb ik de voorbije maanden meer uren gewerkt dan gewoonlijk. Ondertussen stond het leven op de boerderij niet stil. Terwijl de agenda voller werd, groeide alles op het veld onverstoorbaar verder.

Gelukkig stonden we er niet alleen voor. Samen met onze Workawayers hebben we geprobeerd de tuin tijdens dit piekmoment onder controle te houden. En dat bleek een hele uitdaging. Er moest geplant, gewied en gezaaid worden, maar ondertussen kwamen ook de eerste oogsten op gang. Het verwerken van alles wat van het land komt, vraagt minstens evenveel tijd als het kweken ervan. Soms voelt het alsof we voortdurend achter de feiten aanlopen. De ene taak is nog niet afgerond of de volgende dient zich alweer aan. Het is rennen om alles rond te krijgen. Maar wanneer we dan door de tuin wandelen en zien wat er allemaal groeit, weten we weer waarom we het doen.

De inspanningen beginnen hun vruchten af te werpen, letterlijk. Elke dag halen we kilo's aardbeien binnen. De eerste tuinbonen en erwtjes zijn klaar om geoogst te worden en ook de frambozen kleuren langzaam rood. Het zijn die momenten waarop de overvloed van de zomer zich voorzichtig begint te tonen. Toch hangt er ook een kleine schaduw over dit groeiseizoen. De droogte laat zich al vroeg voelen. Terwijl de zomer officieel nog moet beginnen, zien we onze voorraad regenwater sneller slinken dan ons lief is. We houden ons hart vast voor wat de komende maanden zullen brengen als de droogte aanhoudt.

Gelukkig merken we dat de keuzes die we de afgelopen jaren maakten hun vruchten afwerpen. Door intensief te mulchen blijft de bodem veel langer vochtig. De mulchlaag beschermt tegen uitdroging, voedt het bodemleven en helpt ons om minder vaak water te geven. Het verschil tussen kale grond en bedekte grond wordt elk jaar opnieuw duidelijk zichtbaar. Toch ontkomen ook wij er niet aan om water te geven. Zowel in de moestuin als in het voedselbos kiezen we er bewust voor om jonge planten en bomen te ondersteunen wanneer dat nodig is. Ons doel voor dit jaar is eenvoudig: geen planten verliezen door watertekort.

Soms horen we dat planten sterker zouden worden als ze minder water krijgen en daardoor gedwongen worden om dieper te wortelen. Daar zit zeker een kern van waarheid in, maar jonge aanplant heeft eerst de kans nodig om een degelijk wortelstelsel op te bouwen. Een boom die sterft door droogte zal uiteindelijk helemaal geen diepe wortels ontwikkelen.

Daarom geven we niet elke dag een beetje water, maar kiezen we ervoor om minder vaak en veel grondiger water te geven. Op die manier hopen we het beste van beide werelden te combineren: planten stimuleren om dieper te wortelen, terwijl ze tegelijk voldoende ondersteuning krijgen om deze droge periodes door te komen. Levende bomen en diep groeiende wortels hoeven elkaar niet uit te sluiten.

Wat ons misschien nog het meest voldoening geeft, is het verschil dat we elk jaar opnieuw zien. De tuin wordt niet alleen groter, maar ook gezonder. De bodem zit vol leven, we zien meer insecten dan ooit tevoren en de planten lijken sterker en weerbaarder. Het is een langzaam proces dat zich niet altijd van dag tot dag laat zien, maar wanneer we vergelijken met enkele jaren geleden, merken we hoeveel vooruitgang er is geboekt.

Naast alle werkzaamheden in de moestuin waagden we ons dit voorjaar ook aan een nieuw avontuur: het uitbroeden van eieren. We kozen bewust voor een natuurlijke aanpak en vertrouwden daarbij volledig op een broedse kip. Dat bleek een leerrijke ervaring. De combinatie van een gebrek aan ervaring bij zowel ons als de kip zorgde ervoor dat niet alles van een leien dakje liep. Sommige eieren kwamen niet uit, andere kuikens haalden het niet. Het waren momenten van teleurstelling en verdriet. De natuur is prachtig, maar soms ook confronterend hard. Niet alles verloopt volgens plan en niet elk verhaal kent een gelukkig einde. Toch bracht deze ervaring ons ook veel mooie momenten. Ondertussen lopen er zeven gezonde kuikens rond op het erf. Het blijft bijzonder om te zien hoe ze groeien, hun omgeving ontdekken en steeds zelfstandiger worden. En hoewel we onderweg fouten hebben gemaakt, hebben we ontzettend veel geleerd.

Of we volgend jaar opnieuw eieren zullen uitbroeden? Dat laten we voorlopig nog even in het midden. Misschien moeten sommige ervaringen eerst nog wat bezinken vooraleer we beslissen of we ze willen herhalen. Voor nu genieten we vooral van alles wat de zomer ons brengt. Van manden vol aardbeien, van de eerste oogsten uit de tuin, van jonge kuikens die door het gras scharrelen en van de wetenschap dat al het harde werk langzaam maar zeker zichtbaar wordt. Want hoewel het soms voelt alsof we voortdurend aan het rennen zijn, zijn het precies deze momenten die ons eraan herinneren waarom we voor dit leven hebben gekozen.